FARG‘ONA VILOYATI O‘TLOQI-SAZ TUPROQLARI SHAROITIDA TAKRORIY EKILGAN MOSH NAVLARI URUG‘INI RHIZOBIUM BAKTERIYALARI BILAN ISHLOV BERISHNING DON HOSILDORLIGIGA TA’SIRI

Mualliflar

  • Rustam Komilov Author
  • Xusanjon Idrisov Author
  • Gulasal Sultonmaxmudova Author

DOI:

https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n09

Kalit so‘zlar:

mosh, Vigna radiata, takroriy ekin, Rhizobium, Bradyrhizobium, inokulyatsiya, tuganak bakteriyalari, biologik azot fiksatsiyasi, o‘tloqi-saz tuproq, hosildorlik.

Annotasiya

Tezisda Farg‘ona viloyatining sug‘oriladigan o‘tloqi-saz tuproqlari sharoitida kuzgi bug‘doydan keyin takroriy ekilgan mosh (Vigna radiata (L.) R. Wilczek) navlari urug‘ini Rhizobium guruhiga mansub tuganak bakteriyalari asosidagi inokulyant bilan ekish oldidan ishlov berishning o‘simliklarning o‘sishi, ildiz tuganaklari shakllanishi, hosil elementlari va don hosildorligiga ta’siri yoritilgan. Urug‘ inokulyatsiyasi dukkakli ekinlarning simbiotik azot fiksatsiyasini faollashtirish, mineral azotga ehtiyojni qisman kamaytirish va takroriy ekin sharoitida oziqlanishni yaxshilashga xizmat qilishi mumkin. Namunaviy model natijalarida Rhizobium bilan ishlov berilgan variantlarda faol tuganaklar soni, bir o‘simlikdagi dukkaklar va don hosildorligi nazoratga nisbatan yuqori shakllandi. Jadval va diagrammadagi raqamlar tezis maketi uchun namunaviy hisoblar bo‘lib, yakuniy ilmiy nashrda haqiqiy dala tajribasi ma’lumotlari bilan almashtirilishi lozim.

Manbalar

1. Dospexov B.A. Metodika polevogo opyta. – M.: Agropromizdat, 1985.

2. Atabayeva X.N., Umarov Z.U., Bo‘riyev X.Ch. va boshq. O‘simlikshunoslik. – Toshkent: Mehnat, 2000.

3. Jumayev Z., Sirimov A. Moshning ang‘izga ekish agrotexnikasi // Sug‘oriladigan yerlarda boshoqli g‘alladan keyin ekiladigan takroriy ekinlarni parvarishlash bo‘yicha tavsiyalar. – Toshkent, 1995. – B. 18–22.

4. Iminov A.A. Qisqa navbatlab almashlab ekish tizimlarida asosiy hamda takroriy ekinlardan yuqori va sifatli hosil olish agrotexnologiyalarini takomillashtirish: q.x.f.d. dissertatsiyasi. – Toshkent.

5. Poehlman J.M. The Mungbean. – New Delhi: Oxford & IBH Publishing, 1991.

6. Nair R.M., Pandey A.K., War A.R. et al. Biotic and abiotic constraints in mungbean production—progress in genetic improvement // Frontiers in Plant Science. – 2019. – 10:1340.

7. Graham P.H., Vance C.P. Legumes: importance and constraints to greater use // Plant Physiology. – 2003. – 131. – P. 872–877.

8. Peoples M.B., Herridge D.F., Ladha J.K. Biological nitrogen fixation: an efficient source of nitrogen for sustainable agricultural production? // Plant and Soil. – 1995. – 174. – P. 3–28.

9. Zahran H.H. Rhizobium-legume symbiosis and nitrogen fixation under severe conditions and in an arid climate // Microbiology and Molecular Biology Reviews. – 1999. – 63(4). – P. 968–989.

##submission.downloads##

Nashr qilingan

2026-10-13

Qanday ko'rsatish

Komilov , R., Idrisov , X., & Sultonmaxmudova , G. (2026). FARG‘ONA VILOYATI O‘TLOQI-SAZ TUPROQLARI SHAROITIDA TAKRORIY EKILGAN MOSH NAVLARI URUG‘INI RHIZOBIUM BAKTERIYALARI BILAN ISHLOV BERISHNING DON HOSILDORLIGIGA TA’SIRI. YANGI DAVR ILM-FANI: INSON UCHUN INNOVATSION G‘OYA VA YECHIMLAR, 2(19), 44-48. https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n09