INGLIZ TILIDAGI NUTQ AKTLARINI TO’G’RI QO’LLASH ORQALI PRAGMATIK XATOLIKLARNING OLDINI OLISH METODIKASI
DOI:
https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n34Kalit so‘zlar:
nutq akti, pragmatik xatolik, ingliz tili, pragmatik kompetensiya, kommunikativ vaziyat, xushmuomalalik, kontekst, bilvosita nutq akti, metodika.Annotasiya
Ushbu tezisda ingliz tilidagi nutq aktlarini kommunikativ vaziyatga mos qo‘llash orqali pragmatik xatoliklarning oldini olish metodikasi yoritilgan. Tadqiqotda iltimos, taklif, rad etish, uzr so‘rash, minnatdorlik bildirish, maslahat berish va rozilik ifodalash kabi nutq aktlarining lingvopragmatik xususiyatlari tahlil qilindi. Pragmatik xatolarning asosiy sabablari sifatida ona tili me’yorlarini ingliz tiliga bevosita ko‘chirish, ijtimoiy masofa va mavqe omillarini hisobga olmaslik, rasmiylik darajasiga mos bo‘lmagan birliklarni tanlash hamda bilvosita ifodalarni noto‘g‘ri talqin qilish aniqlandi. Tadqiqot qiyosiy-pragmatik tahlil, kontekstual tahlil, pedagogik kuzatish va kommunikativ vaziyatlarni modellashtirish metodlariga asoslandi. Natijalar nutq aktlarini kontekst, kommunikativ maqsad, suhbatdoshlar munosabati va madaniy me’yorlar bilan birgalikda o‘rgatish pragmatik kompetensiyani rivojlantirishini ko‘rsatdi. Taklif etilgan metodik yondashuv anglash, qiyoslash, modellashtirish, amaliy qo‘llash va refleksiv baholash bosqichlarini uyg‘unlashtiradi.
Manbalar
1. Austin J. L. How to Do Things with Words. — 2nd ed. — Oxford : Clarendon Press, 1975. — 168 p.
2. Searle J. R. Speech Acts: An Essay in the Philosophy of Language. — Cambridge : Cambridge University Press, 1969. — 203 p.
3. Brown P., Levinson S. C. Politeness: Some Universals in Language Usage. — Cambridge : Cambridge University Press, 1987. — 345 p.
4. Leech G. N. Principles of Pragmatics. — London ; New York : Longman, 1983. — 250 p.
5. Yule G. Pragmatics. — Oxford : Oxford University Press, 1996. — 138 p.
6. Thomas J. Cross-Cultural Pragmatic Failure // Applied Linguistics. — 1983. — Vol. 4, No. 2. — P. 91–112. — DOI: 10.1093/applin/4.2.91.
7. Kasper G., Rose K. R. Pragmatic Development in a Second Language. — Oxford : Blackwell Publishing, 2002. — 364 p.
8. Taguchi N. Context, Individual Differences and Pragmatic Competence. — Bristol : Multilingual Matters, 2012. — 336 p.
This work is licensed under a 