TENGSIZ IPAKCHIQURTI (LYMANTRIA DISPAR L) ZARARKUNANDASINING BIOEKOLOGIYASI VA SISTEMATIK TAHLILI
DOI:
https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n11Kalit so‘zlar:
Lymantria dispar, tengsiz ipakchiqurti, Erebidae, tol, bargxo‘r zararkunanda, fenologiya, foydali harorat yig‘indisi, oziqa o‘simliklari.Annotasiya
Tengsiz ipakchiqurti (Lymantria dispar L.) Lepidoptera turkumining Erebidae oilasiga mansub polifag bargxo‘r zararkunanda bo‘lib, ko‘plab o‘rmon va manzarali daraxt turlariga, jumladan tolga sezilarli zarar yetkazadi. Uning qurtlari tol barglarni faol kemirib, daraxtlarning fotosintetik faoliyatini susaytiradi va kuchli zararlanish holatlarida o‘sish hamda rivojlanish jarayonlarining izdan chiqishiga olib keladi. Olib borilgan tadqiqotlar natijasida zararkunandaning rivojlanish bosqichlari va uchrash darajasi bo‘yicha muhim ma’lumotlar olindi. Bu esa, tengsiz ipakchiqurtiga qarshi fitosanitar monitoring va himoya tadbirlarini optimal muddatlarda tashkil etishda amaliy ahamiyatga ega.
Manbalar
1. Kimsanboyev H.X., Ergashev S.F., O‘lmasboyeva R.Sh., Sulaymonov B.A. Entomologiya. – Toshkent: O‘qituvchi, 2005. – 287 b.
2. Murodov S.A. Umumiy entomologiya kursi. – Toshkent: Mehnat, 1986. – 270 b.
3. Xamrayev A.Sh., Xasanov B.A., Sulaymonov B.A., Kojevnikova A.G. O‘simliklarni biologik himoya qilish vositalari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2012. – 508 b.
4. Xo‘jayev Sh.T., Sulaymonov O.A. Umumiy va qishloq xo‘jaligi entomologiyasi hamda uyg‘unlashgan himoya qilish tizimining asoslari. – Toshkent: Yangi nashr, 2019. – 372 b.
5. Sulaymonov B.A., Muxammadiyev B.Q., Nosirova Z.G‘. O‘simliklarni himoya qilishda ilmiy tadqiqot ishlari. – Toshkent, 2019. – 160 b.
6. Halimov F.Z., Ashrapov A.A. Umumiy entomologiya. – Toshkent, 2016. – 184 b.
7. Coutinho-Abreu I.V., et al. Lymantria dispar (L.) (Lepidoptera: Erebidae): Current status of biology, ecology, and management in Europe with notes from North America // Insects. – 2022. – Vol. 13, №9. – Article 854.
8. Barbosa P., Greenblatt J., Withers W., Cranshaw W., Harrington E.A. Host-plant preferences and their induction in larvae of the gypsy moth, Lymantria dispar // Entomologia Experimentalis et Applicata. – 1979. – Vol. 26, №2. – P. 180–188.
9. Hough J.A., Pimentel D. Influence of host foliage on development, survival, and fecundity of the gypsy moth, Lymantria dispar // Environmental Entomology. – 1978. – Vol. 7. – P. 97–102.
10. Öymen T. Lymantria dispar (L.) (Lep., Lymantriidae)’ın Marmara Bölgesi’ndeki biyolojisi ile doğal düşmanları // İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi. – 1982. – T. 32, №1. – B. 65–83.
This work is licensed under a 