MASHINASOZLIK DETALLARINI AVTOMATLASHTIRILGAN LOYIHALASHDA CAD TIZIMLARIDAN FOYDALANISH

Mualliflar

  • Mansurbek Parpiboyev Author

DOI:

https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n08

Kalit so‘zlar:

CAD, avtomatlashtirilgan loyihalash, mashinasozlik, 3D modellashtirish, parametrik modellashtirish, detal, konstruksiya, texnik chizma, SolidWorks, AutoCAD, CATIA, Siemens NX, Autodesk Inventor.

Annotasiya

Bugungi kunda mashinasozlik sanoati zamonaviy texnologiyalarni jadal joriy etayotgan muhim ishlab chiqarish sohalaridan biridir. Mashina va mexanizmlarning sifatli, ishonchli hamda iqtisodiy jihatdan samarali bo‘lishi ko‘p jihatdan ularni loyihalash jarayonining qanday tashkil etilganiga bog‘liq. An’anaviy loyihalash usullarida chizmalarni qo‘lda tayyorlash, o‘lchamlarni hisoblash va konstruktiv o‘zgarishlarni kiritish ko‘p vaqt talab qilgan. Bunday jarayonlarda inson omili sababli turli xatoliklarning yuzaga kelish ehtimoli ham yuqori bo‘lgan.Hozirgi vaqtda ushbu muammolarni hal qilishda kompyuter yordamida loyihalash tizimlari, ya’ni CAD (Computer-Aided Design) texnologiyalaridan keng foydalanilmoqda. CAD tizimlari yordamida mashinasozlik detallarining ikki o‘lchamli chizmalari va uch o‘lchamli modellarini yaratish, ularning geometrik parametrlarini o‘zgartirish, yig‘malarni shakllantirish hamda texnik hujjatlarni avtomatik tayyorlash imkoniyati mavjud. Mashinasozlik detallarini avtomatlashtirilgan loyihalash ishlab chiqarish samaradorligini oshirish, loyihalash muddatini qisqartirish va mahsulot sifatini yaxshilashga xizmat qiladi. Shu sababli zamonaviy muhandis-konstruktor uchun CAD dasturlaridan foydalanish ko‘nikmasi muhim kasbiy kompetensiyalardan biri hisoblanadi.

Manbalar

1. Qodirov A. Mashinasozlik texnologiyasi asoslari. Toshkent: O‘zbekiston, 2010.

2. Jo‘rayev A., Qosimov S. Mashina detallari. Toshkent: O‘zbekiston Milliy ensiklopediyasi, 2013.

3. Abdullayev R. Chizma geometriya va muhandislik grafikasi. Toshkent: Fan va texnologiya, 2016.

4. Azimov T. Muhandislik grafikasi. — Toshkent: Fan va texnologiya, 2018.

5. Xudoyberdiyev A., Karimov M. Mashina va mexanizmlar nazariyasi. Toshkent: O‘zbekiston, 2015.

##submission.downloads##

Nashr qilingan

2026-10-13

Qanday ko'rsatish

Parpiboyev , M. (2026). MASHINASOZLIK DETALLARINI AVTOMATLASHTIRILGAN LOYIHALASHDA CAD TIZIMLARIDAN FOYDALANISH. YANGI DAVR ILM-FANI: INSON UCHUN INNOVATSION G‘OYA VA YECHIMLAR, 2(19), 40-43. https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n08