ESP (ENGLISH FOR SPECIFIC PURPOSES) ASOSIDA MULOQOT KOMPETENSIYALARINI SHAKLLANTIRISHNING NAZARIY ASOSLARI

Mualliflar

  • Sulaymon Rajapov Author

DOI:

https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i3/n18

Kalit so‘zlar:

ESP, kasbiy ingliz tili, muloqot kompetensiyasi, diskurs, janr, ehtiyojlar tahlili, kompetensiyaviy yondashuv.

Annotasiya

Mazkur tezis oliy ta’limda ESP (English for Specific Purposes) yondashuvi asosida talabalarda muloqot kompetensiyalarini shakllantirishning nazariy asoslarini yoritadi. Tadqiqotda kommunikativ kompetensiya haqidagi klassik lingvodidaktik qarashlar hamda kasbga yo‘naltirilgan til ta’limi konsepsiyalari uyg‘unlashtirildi. ESP doirasida “til” faqat leksik-grammatik birliklar majmui emas, balki muayyan kasbiy hamjamiyatda vazifani bajarish, qaror asoslash, hamkorlikni muvofiqlashtirish va professional identifikatsiyani namoyon etish vositasi sifatida talqin qilinishi asoslandi. Natijada ESP kurslari uchun muloqot kompetensiyalarini operatsionallash mumkin bo‘lgan nazariy model taklif etildi: ehtiyojlar tahlili, janr va diskursga yo‘naltirilgan mazmun, vazifaga asoslangan interaktiv o‘qitish hamda faoliyatga tayangan baholashning uzviy bog‘liqligi kompetensiya rivojining zarur sharti ekanligi ko‘rsatildi. Tezis xulosalari ESP kurslarini loyihalashda kasbiy kommunikativ vaziyatlar, diskurs me’yorlari va baholash mezonlari o‘rtasidagi moslikni kuchaytirish zarurligini ta’kidlaydi.

Manbalar

1. Hymes D. H. On Communicative Competence // Sociolinguistics. Selected Readings / ed. by J. B. Pride, J. Holmes. Harmondsworth: Penguin, 1972. P. 269–293.

2. Canale M., Swain M. Theoretical Bases of Communicative Approaches to Second Language Teaching and Testing // Applied Linguistics. 1980. Vol. 1, No. 1. P. 1–47.

3. Bachman L. F. Fundamental Considerations in Language Testing. Oxford: Oxford University Press, 1990. 408 p.

4. Dudley-Evans T., St John M. J. Developments in English for Specific Purposes: A Multi-Disciplinary Approach. Cambridge: Cambridge University Press, 1998. 301 p.

5. Hutchinson T., Waters A. English for Specific Purposes: A Learning-Centred Approach. Cambridge: Cambridge University Press, 1987. 183 p.

6. Douglas D. Assessing Languages for Specific Purposes. Cambridge: Cambridge University Press, 2000. 310 p.

7. Hyland K. English for Academic Purposes: An Advanced Resource Book. London; New York: Routledge, 2006. 337 p.

8. Ellis R. Task-based Language Learning and Teaching. Oxford: Oxford University Press, 2003. 387 p.

9. Widdowson H. G. Teaching Language as Communication. Oxford: Oxford University Press, 1978. 160 p.

10. Пассов Е. И. Коммуникативный метод обучения иноязычному говорению. М.: Просвещение, 1991. 223 с.

11. Зимняя И. А. Ключевые компетенции как результативно-целевая основа компетентностного подхода в образовании. М.: Исследовательский центр проблем качества подготовки специалистов, 2004. 42 с.

12. Celce-Murcia M., Dörnyei Z., Thurrell S. Communicative Competence: A Pedagogically Motivated Model with Content Specifications // Issues in Applied Linguistics. 1995. Vol. 6, No. 2. P. 5–35.

##submission.downloads##

Nashr qilingan

2026-02-14

Qanday ko'rsatish

Rajapov, S. (2026). ESP (ENGLISH FOR SPECIFIC PURPOSES) ASOSIDA MULOQOT KOMPETENSIYALARINI SHAKLLANTIRISHNING NAZARIY ASOSLARI. YANGI DAVR ILM-FANI: INSON UCHUN INNOVATSION G‘OYA VA YECHIMLAR, 2(3), 81-84. https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i3/n18