TARJIMASHUNOSLIKDA “MILLIY KOLORIT”, “REALIYA” VA “MILLIY-MADANIY BIRLIK” TUSHUNCHALARINING QIYOSIY-TIPOLOGIK TALQINI: O‘ZBEK, RUS VA G‘ARB ILMIY AN’ANALARI
DOI:
https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i19/n23Kalit so‘zlar:
milliy kolorit, realiya, milliy-madaniy birlik, lingvokulturema, culture-specific item, cultural word, extralinguistic cultural reference, tarjima ekvivalentligi, lingvokulturologiya, tarjima strategiyasi.Annotasiya
Mazkur tadqiqot tarjimashunoslikda milliy-madaniy o‘ziga xoslikni ifodalash uchun qo‘llanadigan milliy kolorit (rus. национальный колорит; ingl. national/local cultural colouring), realiya (rus. реалия; ingl. realia) va milliy-madaniy birlik (rus. национально-культурная / лингвокультурная единица; ingl. national-cultural / linguocultural unit) tushunchalarining o‘zbek, rus va G‘arb ilmiy an’analaridagi semantik hamda terminologik chegaralarini qiyosiy-tipologik tahlil qiladi. Tadqiqotda qiyosiy-tipologik, tavsifiy, terminologik-konseptual va komponent tahlil metodlari qo‘llanib, tushunchalar semantik hajm, referentga bog‘liqlik, lingvistik-ekstralingvistik tarkib, madaniy axborot turi, tarjima ekvivalentligi va strategiya tanlash mezonlari bo‘yicha solishtirildi.
Manbalar
1. Aixelá J. F. Culture-specific items in translation // Translation, Power, Subversion / eds. R. Álvarez, M. Carmen-África Vidal. – Clevedon: Multilingual Matters, 1996. – P. 52–78.
2. G‘afurov I., Mo‘minov O., Qambarov N. Tarjima nazariyasi. – Toshkent: Tafakkur Bo‘stoni, 2012.
3. Musayev Q. Tarjima nazariyasi asoslari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2005.
4. Newmark P. A Textbook of Translation. – New York: Prentice Hall, 1988.
5. Pedersen J. Subtitling Norms for Television: An Exploration Focussing on Extralinguistic Cultural References. – Amsterdam; Philadelphia: John Benjamins Publishing Company, 2011. – 300 p.
6. Salomov G‘. Til va tarjima. – Toshkent: Fan, 1966.
7. Vlahov S., Florin S. Непереводимое в переводе. – 2-е изд., испр. и доп. – Москва: Высшая школа, 1986.
8. Воробьев В. В. Лингвокультурология: теория и методы. – Москва: Издательство Российского университета дружбы народов, 1997.
This work is licensed under a 