ИССЛЕДОВАНИЯ ПО ПРИОРИТЕТНЫМ НАПРАВЛЕНИЯМ СТРАТЕГИИ РАЗВИТИЯ УЗБЕКИСТАНА
Описание конференции Республиканская научно-практическая конференция направлена на глубокий анализ проводимых реформ по приоритетным направлениям развития страны, оценку их практических результатов и выработку новых научных решений. В рамках конференции обсуждаются такие актуальные темы, как экономический рост, развитие человеческого потенциала, экологическая устойчивость, цифровая трансформация, социальное благополучие и совершенствование государственного управления. Сборники конференции В данный сборник включены статьи участников конференции, посвящённые следующим вопросам: научный анализ реформ по приоритетным направлениям развития; процессы экономической стабильности и социального развития; передовой опыт в области развития человеческого капитала и системы образования; экологические проблемы и пути устойчивого развития; внедрение цифровой экономики и инновационных технологий; верховенство закона и эффективное государственное управление. Организатор конференции Общество с ограниченной ответственностью «SCIENCEPROBLEMS TEAM» Организационный комитет Адрес: г. Ташкент, Яккасарайский район, ул. Кичик Бешйогоч, дом 70/10 Электронная почта: scienceproblems.uz@gmail.com
STRATEGIK BARQARORLIK VA MINTAQAVIY YETAKCHILIK: TO‘RTINCHI SANOAT INQILOBI DAVRIDA O‘ZBEKISTONNING YO‘LI
To‘rtinchi sanoat inqilobi, ya’ni “Industry 4.0” deb ham ataluvchi davr, joriy etilganiga o‘n yil o‘tgan bo‘lishiga qaramay, dunyo iqtisodiyotlarini tubdan o‘zgartirib yubordi. Har joyda mavjud superkompyuterlar, ilg‘or sun’iy intellekt tizimlari va zamonaviy katta ma’lumotlar (big data) texnologiyalari sanoat manzarasini misli ko‘rilmagan tezlikda o‘zgartirmoqda. Strategik yangilanishlar va islohotlar jarayonida bo‘lgan O‘zbekiston “Industry 4.0” elementlarini joriy etishda sezilarli salohiyat namoyon etmoqda va texnologiya hamda barqaror rivojlanish sohasida mintaqaviy yetakchiga aylanish yo‘lida. Ushbu maqolada O‘zbekistonning tashabbuslari tahlil qilinadi hamda mamlakatning raqamli va siyosiy imijini milliy va xalqaro miqyosda shakllantirishdagi yutuqlari o‘rganiladi.
To‘rtinchi sanoat inqilobi, innovatsiyalar, islohotlar, hukumat, raqamlashtirish, texnologiyalar, yetakchilik, hamkorlik.
Mulkiiyat (c) 2025 https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
LINGVOMADANIYAT VA OMMAVIY MAHSULOTLAR MATNI: ​​ULARNING O'ZARO ALOQASI
Maqolada lingvokulturologiya va media matnlar oʻrtasidagi oʻzaro bogʻliqlik XXI asrning tez rivojlanayotgan aloqa landshafti kontekstida oʻrganiladi. U qanday qilib an'anaviydan raqamligacha bo'lgan media platformalar madaniy qadriyatlar, o'ziga xosliklar va mafkuralarni yaratish va uzatish uchun kuchli maydonga aylanganini ta'kidlaydi. Tadqiqotda ta'kidlanishicha, media nutqini tahlil qilish nafaqat lingvistik, balki madaniy va semiotik nuqtai nazarlarni ham talab qiladi. Rus lingvokulturologiyasining nazariy asoslariga tayangan holda ushbu maqola ommaviy axborot vositalari matnlarini madaniy artefaktlar sifatida ko'rib chiqadi, bu erda til ochiq va yashirin madaniy ma'nolarning vositasi bo'lib xizmat qiladi. Tadqiqot zamonaviy ommaviy axborot vositalari madaniy ongni qanday shakllantirishi va aks ettirishini tushunish uchun lingvokulturologik tahlilning ahamiyatini ta'kidlaydi.
tilshunoslik, media matn, madaniy kodlar, globallashuv, madaniyatlararo muloqot, nutq tahlili, madaniy o'ziga xoslik, madaniy vositachilik, raqamli aloqa, glokalizatsiya.
TARIX O‘QITUVCHISINING NUTQ MADANIYATI VA HIKOYALASH MAHORATI — NARRATIV YONDASHUVNING ASOSI
Mazkur tezisda tarix o‘qituvchisining nutq madaniyati va hikoyalash mahorati narrativ yondashuvning markaziy omili sifatida tahlil qilinadi. Tadqiqot narrativ pedagogika, tarixiy tafakkur va tasavvur ko‘nikmalarining o‘zaro bog‘liqligini yoritadi hamda o‘qituvchi nutqining mazmuniy aniqligi, uslubiy aniqligi va etik mas’uliyatini didaktik natijalarga bog‘laydi. Vygotskiy, Bruner va Rikoer qarashlari asosida hikoya matnining vaqt, sababiyat va ijtimoiy kontekstni tartibga soluvchi tuzilma ekanligi ko‘rsatiladi. Empirik-adabiyotiy sintez natijasida quyidagi tezis ilgari suriladi: nutq madaniyatining yuqori darajasi tarixiy manbalar bilan asoslangan, ko‘p pozitsiyani uyg‘unlashtirgan va “masofali empatiya”ni tarbiyalovchi hikoya yaratish imkonini beradi; bu esa o‘quvchida dalilga tayanadigan narrativ tafakkur, intellektual halollik va axloqiy sezgirlikni shakllantiradi. Tadqiqotda metodik jihatdan dars dizayni, mulohaza va qayta hikoyalash sikllari, og‘zaki va raqamli hikoyalash formatlarida nutq va hikoya sifati uchun mezonlar taklif qiladi.
narrativ pedagogika, nutq madaniyati, hikoyalash mahorati, tarixiy tafakkur, empatiya, dalilga tayanish, raqamli hikoyalash.
FUQAROLARNING YURIDIK YORDAM OLISH HUQUQI: XALQARO TAJRIBA VA O‘ZBEKISTON AMALIYOTI
Ushbu ilmiy maqolada fuqarolarning yuridik yordam olish huquqi inson huquqlarining ajralmas qismi va adolatli sudlovning kafolati sifatida tahlil qilinadi. Tadqiqotda ushbu huquqning nazariy-huquqiy asoslari, xalqaro va milliy me’yoriy hujjatlardagi o‘rni hamda O‘zbekiston amaliyotida uning ta’minlanish darajasi tahliliy yondashuv asosida o‘rganiladi. BMT, UNDP, OECD, World Justice Project kabi xalqaro tashkilotlarning ma’lumotlari asosida yuridik yordam institutining xalqaro standartlari va ularning milliy tizim bilan muvofiqlik darajasi solishtiriladi. Maqolada O‘zbekistonda yuridik yordam markazlari faoliyatining kengayishi, advokatura institutining mustahkamlanishi hamda huquqiy xizmatlarning raqamlashtirilishi jarayonlari yoritiladi. Tadqiqot yakunida yuridik yordam tizimini yanada takomillashtirish, xalqaro tajribani milliy amaliyotga moslashtirish va fuqarolarning adolatga erishish imkoniyatlarini kengaytirish bo‘yicha ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqiladi.
yuridik yordam, advokatlik, inson huquqlari, adolatli sudlov, xalqaro tajriba, fuqarolik jamiyati, O‘zbekiston qonunchiligi.
RAQAMLI MAKONDA BOLALARNING SHAXSIY MA’LUMOTLARINI HIMOYA QILISH: O‘ZBEKISTON TARAQQIYOT STRATEGIYASIDA “XALQ XIZMATIDAGI DAVLAT” TAMOYILINING AMALIY IFODASI
Oxirgi o‘n yillikda jamiyatning jadal raqamlashtirilishi bolalarning onlayn makonda ishtirok etish mexanizmlarini tubdan o‘zgartirdi. Raqamli texnologiyalar ta’lim, muloqot qilish va shaxsiy rivojlanish uchun keng imkoniyatlar yaratgan bo‘lsa-da, shaxsiy ma’lumotlar xavfsizligi, profiling, algoritmik diskriminatsiya va kiberxavflar bilan bog‘liq yangidan yangi tahdidlarni yuzaga keltirmoqda. “O‘zbekiston - 2030” strategiyasida inson qadri va bolalar manfaatlarini himoya qilish davlat siyosatining muhim yo‘nalishi sifatida belgilangan. Ushbu tezisda strategiyaning qonun ustuvorligi, boshqaruv samaradorligi hamda barqaror rivojlanish tamoyillari doirasida bolalarning raqamli makonda shaxsiy ma’lumotlarini himoya qilish borasidagi huquqiy islohotlar tahlil qilinadi. BMT Bosh Assambleyasi, GDPR, COPPA va Children’s Code kabi xalqaro me’yoriy-huquqiy hujjatlar bilan qiyosiy yondashuv orqali O‘zbekiston milliy qonunchiligini takomillashtirish imkoniyatlari o‘rganiladi. Sun’iy intellekt asosidagi xizmatlar va sharenting amaliyoti zamonaviy muammolar sifatida tahlil qilinib, raqamli suverenitetni mustahkamlash va bolalar huquqlarini samarali himoya qilishga qaratilgan takliflar ishlab chiqiladi.
raqamli himoya, bolalar huquqlari, shaxsiy ma’lumotlar, “O‘zbekiston-2030” strategiyasi, algoritmik diskriminatsiya, sharenting, raqamli suverenitet.
DARIY TILI GAZETA MATNLARIDAGI HOKIMIYAT ORGANLARI VA ULARNING FAOLIYATI BILAN BILAN BOG‘LIQ SIYOSIY EVFEMIZMLAR
Ushbu maqolada dariy tili gazeta matnlardagi hokimiyat organlari va ularning faoliyati bilan bog‘liq siyosiy evfemizmlar tahlil qilingan.
siyosiy evfemizmlar, hokimiyat bilan bog‘liq siyosiy evfemizmlar.
SALJUQIY HUKMDORLARNING MAMLAKATDAGI ZIYOLILAR QATLAMIGA VA TA’LIMGA KO‘RSATGAN E’TIBORI
Saljuqiylar hukmronligining o‘ziga xos jihatlari shundaki, bu davrda islom ma’rifatida hamda islom madaniyati rivojida sezilarli o‘zgarishlar yuz berdi. Mazkur davrda musulmon sharqida ilm-ma’rifat sohasida ko‘plab islohotlar olib borildi. Bu islohotlar ichida islom ma’rifatiga katta hissa qo‘shgan buyuk vazir Nizomulmulkning “Nizomiya” madrasalarini tashkil etishi alohida ahamiyat kasb etadi. Chunonchi, bu kabi madrasalarning tashkil etilishi musulmon sharqida turli xil ilmlarning rivojlanishigaturtki bo‘ldi. Saljuqiy hukmdorlar va vazir rahnamoligi ostida tashkil etilgan ilm maskanlarida zamonasining yetuk allomalari dars berganlar va o‘zlari kabi olimlarni yetishib chiqishida muhim rol o‘ynaganlar.
Eron, Hindiston, Iroq, Xuroson. Alparslon, Nizomulmulk, Sulton Sanjar.
ISSIQXONADA HAVOSINI BUG‘LATIB SOVUTISH TIZIMI UCHUN SHAMOLLITGICH QURILMANING RATSIONAL ELEKTR PARAMETRLARINI ANIQLASH
Maqolada ikki marta bug‘lanadigan sovutish tizimiga ega issiqxonaning dizayn sxemasi, so‘ngra nam havo kondensatsiyasi muhokama qilinadi. Issiqxona qismida sovutilgan havoning taqsimlanishi ko‘rsatilgan. Issiqxona maydonining optimal hajmi bug‘lanadigan sovutish tizimi tomonidan elektr energiyasining minimal iste’moli asosida aniqlandi. Nam paspaslar qismidan oldin va keyin harorat va namlik parametrlarini o‘lchash grafigi keltirilgan. Issiqxonaning "namlanuvchi katlamalar" ining ikki qismida harorat va namlik rejimini hisoblash amalga oshiriladi.
konditsiyalash tizimi, bug‘latib sovutish, issiqxona, harorat va namlik parametrlari, ventilator, energetik ko’rsatkichlar.
RAQAMLI TRANSFORMATSIYA VA SUN’IY INTELLEKT ASOSIDA TA’LIMNI MODERNIZATSIYA QILISH
Ushbu maqolada zamonaviy ta’lim tizimida raqamli transformatsiya jarayonlari va sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarining integratsiyasi masalalari keng ko‘lamda tahlil qilinadi. Muallif raqamli vositalar va SI asosida shakllanayotgan yangi o‘quv muhiti, ta’lim sifatiga ta’sir etuvchi omillar, mavjud imkoniyatlar va muammolarni aniqlaydi. Xususan, O‘zbekiston ta’lim tizimida amalga oshirilayotgan raqamlashtirish siyosati, normativ hujjatlar va ilg‘or amaliyotlar sharhlanadi. Maqolada raqamli transformatsiyaning afzalliklari bilan birga, uning salbiy jihatlari ham yoritilgan.
raqamli transformatsiya, sun’iy intellekt, o‘quv jarayoni, raqamli ta’lim, avtomatlashtirish, innovatsiyalar, raqamli savodxonlik.
ZAMONAVIY PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALAR ASOSIDA TALABALARDA REFLEKTIV TAFAKKURNI SHAKLLANTIRISH VA RIVOJLANTIRISH METODIKASINING AMALIY QO‘LLANILISHI
Ushbu maqolada zamonaviy pedagogik texnologiyalarni qo‘llash orqali talabalarda reflektiv tafakkurni shakllantirish va rivojlantirishning nazariy hamda amaliy jihatlari yoritilgan. Shuningdek, reflektiv tafakkurni rivojlantirishga xizmat qiluvchi metodik yondashuvlar, interfaol texnologiyalar va ularni o‘quv jarayoniga tatbiq etishning samarali yo‘llari tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari talabalarning mustaqil fikrlash, o‘z-o‘zini tahlil qilish hamda pedagogik refleksiya ko‘nikmalarining oshishida muhim ahamiyat kasb etadi.
zamonaviy pedagogik texnologiyalar, reflektiv tafakkur, refleksiya, metodika, ta’lim jarayoni, reflektiv yondashuv, interfaol usullar.
J. K. ROULINGNING “HARRY POTTER” ASARLARIDAGI AFSUN VA SEHR-JODUGA OID LEKSIK BIRLIKLARNING KONSEPTUAL TADQIQI
Maqolada J. K. Roulingning “Harry Potter” asarlarida uchraydigan afsun va sehr-joduga oid leksik birliklarning lingvokulturologik va konseptual xususiyatlari tahlil qilingan. Tadqiqotda “incantation”, “spell”, “charm”, “curse” kabi birliklarning semantik farqlari, ularning madaniy va psixologik mohiyati, shuningdek, ingliz xalqining afsun va sakral tafakkuri bilan bog‘liqligi yoritilgan. Maqolada afsunlarning rituallar, imo-ishoralar, sehrli buyumlar va iroda kuchi orqali namoyon bo‘lishi “Harry Potter” asarlari misolida ko‘rsatib berilgan.
afsun, sehr-jodu, incantation, spell, charm, curse, lingvokulturologiya, sakral madaniyat, rituallar, konseptual tahlil.
O‘ZBEKISTON TARAQQIYOT STRATEGIYASI DOIRASIDA INGLIZ TILINI O‘QITISHDA NEYROLINGVISTIK YONDASHUVLARNING INSON KAPITALI RIVOJLANISHIGA TA’SIRI
Ushbu tezisda O‘zbekiston taraqqiyot strategiyasi doirasida ingliz tilini o‘qitishda neyrolingvistik yondashuvlarning qo‘llanilishi va uning inson kapitalini rivojlantirishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Til va miyaning o‘zaro ta’siri asosida shakllanadigan neyrolingvistik metodlar o‘quvchilarning kognitiv salohiyatini oshirish, tanqidiy fikrlashni rivojlantirish va ta’lim samaradorligini kuchaytirishga xizmat qiladi. Ushbu yondashuv ta’lim sifatini oshirish orqali inson kapitalining raqobatbardoshligini mustahkamlashda muhim omil sifatida qaraladi.
ta’lim, inson kapitali, ingliz tili, neyrolingvistika, innovatsiya, kognitiv salohiyat.
RAQAMLI DAVR ADABIYOTI: O‘ZBEKISTONDA INTERAKTIV IJOD VA ONLAYN MUHIT SHAKLLANISHI
Mazkur maqolada raqamli davrda adabiyotning yangi ko‘rinishi — interaktiv ijod va onlayn adabiy muhitning shakllanish jarayoni tahlil qilinadi. O‘zbek adabiyoti namunalari raqamli platformalarda qanday o‘rin egallayotgani, o‘quvchi va muallif o‘rtasidagi yangi muloqot shakllari, shuningdek, internet texnologiyalarining adabiy jarayonga ta’siri yoritiladi. Tadqiqot davomida zamonaviy raqamli vositalar orqali adabiyotning ommalashuvi va yosh ijodkorlar uchun yaratilayotgan imkoniyatlar tahliliy yondashuv asosida ko‘rsatib berilgan.
interaktiv adabiyot, raqamli adabiyot, audiokitoblar, texnologiya va adabiyot, onlayn adabiy platformalar, sun’iy intellekt.
CHEGARAVIY MASALALARNI YECHISH UCHUN SUN’IY INTELLEKT ELEMENTLARI ASOSIDAGI GIBRID INTEGRATSIYA MODELI
Mazkur maqolada chegaraviy masalalarni yechish uchun sun’iy intellekt elementlariga asoslangan gibrid integratsiya modeli ishlab chiqilgan. An’anaviy sonli usullar (Finite Element, Finite Difference, Spectral Methods) murakkab nolinear va yuqori o‘lchamli chegaraviy masalalarni yechishda ko‘p vaqt va katta hisoblash resurslarini talab etadi. Shu sababli, maqolada fizik qonunlarga asoslangan neyron tarmoqlar — Physics-Informed Neural Networks (PINN) konsepsiyasi asosida yangi gibrid model taklif qilinadi. Ushbu model differensial tenglamalarning chegaraviy shartlarini integratsiyalashda an’anaviy matematik algoritmlar va sun’iy intellektning o‘z-o‘zidan o‘rganish qobiliyatini birlashtiradi. Tadqiqotda hisoblash murakkabligi, xatolik darajasi va yaqinlashuv tezligi ko‘rsatkichlari tahlil qilinib, ular O‘zbekiston sharoitida ilmiy-texnik hisoblash dasturlarini avtomatlashtirish imkonini beradi. Natijalar gibrid AI-integratsiya modelining differensial masalalarni tez, aniq va barqaror yechishda samarali ekanligini ko‘rsatadi. Modelning dasturiy ta’minoti Python asosidagi TensorFlow va NumPy kutubxonalarida sinovdan o‘tkazilgan.
chegaraviy masalalar, sun’iy intellekt, gibrid integratsiya, Physics-Informed Neural Network, differensial tenglama, integrallash, neyron tarmoq, optimallashtirish, hisoblash murakkabligi, yaqinlashuv, nolinear model, dasturiy ta’minot, parallel hisoblash, Python, TensorFlow.
TISH EMALINING REMINERALIZATSIYA QILISHNING YANGI TEXNOLOGIYA VA USULLARI
Ushbu maqolada tish emalining remineralizatsiya qilishning yangi texnologiya va usullari tahlil qilingan.Ftorid preparatlari,CPP-ACP,nanogidroksiapatit asosidagi materiallarning samaradorligi solishtirilgan.Natija shuni ko’rsatdiki,yangi texnologiyalar emalni tiklashda yuqori samaradorlik beradi va klinik amaliyotda qo’llash tavsiya etiladi.
Remineralizatsiya,tish email,ftorid,CPP-ACP,nanogidroksiapatit.
ВЛИЯНИЕ СТРОИТЕЛЬНОГО МАТЕРИАЛА ДЕТСКОГО САДА НА ФИЗИЧЕСКОЕ РАЗВИТИЕ ДОШКОЛЬНИКОВ
В данной статье представлены результаты исследования, направленного на сравнительный анализ физического развития воспитанников дошкольного возраста (5–6 лет), посещающих образовательные учреждения, возведённые из различных строительных материалов. Основная цель работы заключалась в выявлении зависимости между типом строительного материала зданий и ключевыми антропометрическими показателями. В исследовании приняли участие 325 воспитанников дошкольных организаций, у которых были зафиксированы показатели роста и массы тела. Сравнительный анализ полученных данных показал, что дети, воспитывающиеся в детских садах, построенных из кирпича, имеют более высокие средние значения роста и веса по сравнению с их ровесниками, посещающими учреждения из металлоконструкций и железобетона. Выявленные различия, вероятно, обусловлены особенностями микроклимата, санитарно-гигиенических условий присущих кирпичным зданиям.
дошкольный возраст, 5–6 лет, физическое развитие, кирпич, металлоконструкция, железобетон, дошкольные образовательные учреждения.
FIZIKA DARSLARIDA O‘QUVCHILARNING FUNKSIONAL SAVODXONLIGINI OSHIRISHDA PISA TOPSHIRIQLARI ROLI
Mazkur maqolada o‘rta ta’lim maktablarida fizika darslarini o‘qitishda funksional savodxonlikni shakllantirishda PISA xalqaro baholash dasturi topshiriqlaridan foydalanish imkoniyatlari yoritilgan. PISA topshiriqlari orqali o‘quvchilarning real hayotda uchraydigan muammolarni hal qilishga doir bilim va ko‘nikmalari rivojlanishi tahlil qilinadi.
fizika, funksional savodxonlik, PISA, xalqaro baholash, o‘quv topshiriqlari, zamonaviy ta’lim.
KARTOGRAFIYANI O’QITISHDA ZAMONAVIY METODIK YONDASHUVLAR VA ULARNING SAMARADORLIGI
Mazkur maqolada kartografiya fanini o’qitishda qo’llanilayotgan zamonaviy metodik yondashuvlar, ularning mazmuni, shakli va ta’lim jarayonidagi samaradorligi keng tahlil etilgan. Jumladan, innovatsion pedagogik texnologiyalar, interaktiv dars metodlari, geoinformatsion tizimlar (GIT), raqamli xaritalar, vizualizatsiya vositalari, virtual hamda aralash ta’lim shakllari orqali o’quvchilarda fazoviy tafakkur, analitik fikrlash va amaliy ko’nikmalarni shakllantirish imkoniyatlari ko’rib chiqilgan. Shuningdek, maqolada zamonaviy yondashuvlarning kartografiya ta’limi sifati va samaradorligiga ta’siri milliy va xorijiy tajribalar asosida baholangan, natijaviylikni ta’minlaydigan metodik model va tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Kartografiya, zamonaviy metodika, interaktiv yondashuvlar, raqamli xaritalar, GIT, ta’lim sifati, vizual pedagogika, fazoviy tafakkur, ta’lim texnologiyalari, metodik samaradorlik.
RAQAMLI TA'LIM MUHITIDA TINGLASHNI O'QITISHNING METODOLOGIK YONDASHUVLARI
Maqolada raqamli ta’lim muhitida tinglab tushunish ko‘nikmasini o‘qitishning metodik yondashuvlari ko‘rib chiqiladi. Tinglashning faol tabiatiga hamda an’anaviy va raqamli usullarni uyg‘unlashtirish ahamiyatiga urg‘u beriladi. Aralash ta’lim, vazifaga asoslangan ta’lim, differensiallashgan ta’lim va hamkorlikda o‘qitish kabi yondashuvlar tahlil qilinadi. Shuningdek, skeffolding, faol tinglash va fikr-mulohaza kabi raqamli vositalar va strategiyalar tinglab tushunish ko‘nikmasini rivojlantirish samaradorligini oshirishdagi o‘rniga alohida e’tibor qaratilgan.
Tinglash ko‘nikmalari, raqamli ta’lim muhiti, aralash ta’lim, vazifaga asoslangan ta’lim, differensiallashgan ta’lim, hamkorlikda o‘qitish, skeffolding, raqamli vositalar.
QULAY TA’LIM MUHITI YARATISHDA OTA-ONALAR, MAHALLA VA MAKTABNING IJTIMOIY HAMKORLIGI
Ushbu maqola ta’lim jarayonida samarali va qulay muhitni shakllantirishda ota-onalar, mahalla va maktabning o‘zaro ijtimoiy hamkorlik mexanizmlarini tahlil qiladi. Tadqiqotda maktab va oilaning birlashgan pedagogik faoliyati, mahallaning ta’lim jarayonidagi ishtiroki va ularning o‘quvchilarning ijtimoiy, emotsional va akademik rivojlanishiga ta’siri o‘rganilgan. Shu bilan birga, maqolada xalqaro tajribalar, ilmiy nazariyalar va amaliy misollar orqali hamkorlikning samaradorligi va uning pedagogik modelini yaratish yo‘llari yoritilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, qulay ta’lim muhiti yaratish uchun ota-ona, maktab va mahalla o‘rtasidagi uzviy integratsiya strategiyasi asosiy omil hisoblanadi.
qulay ta’lim muhiti, ijtimoiy hamkorlik, ota-ona va maktab integratsiyasi, mahalla ta’siri, pedagogik strategiya, o‘quvchilarning ijtimoiy rivojlanishi.
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASIDA MEDIATSIYA INSTITUTINI TARTIBGA SOLISH BILAN BOG‘LIQ AYRIM MUAMMOLAR
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasida mediatsiya institutini tartibga solish bilan bog‘liq ayrim muammolar yoritilgan. Xususan, mediatsiya kelishuvi ijrosini ta’minlash mexanizmining mavjud emasligi, xalqaro mediatsiya kelishuvlarini tan olish va ijro etish bo‘yicha yagona huquqiy tartibning yo‘qligi kabi masalalar tahlil qilingan. Shuningdek, Singapur mediatsiya konvensiyasining ahamiyati hamda texnologiyalar taraqqiyotining mediatsiya jarayoniga ta’siri haqida so‘z yuritiladi. Muallif mediatsiyaning huquqiy bazasini takomillashtirish va nizolarni hal qilishda uning samaradorligini oshirish zarurligini ta’kidlaydi.
mediatsiya, nizolarni hal qilish, xalqaro mediatsiya kelishuvi, Singapur konvensiyasi, axborot texnologiyalari.
КОРОТКО ОБ ИСТОРИИ ИЗУЧЕНИЯ СОЦИОЛИНГВИСТИЧЕСКИХ ТЕОРИЙ
Социолингвистика - отрасль языкознания, изучающая язык в связи с социальными условиями его существования. Под социальными условиями имеется в виду комплекс внешних обстоятельств, в которых реально функционирует и развивается язык: общество людей, использующих данный язык, социальная структура этого общества, различия между носителями языка в возрасте, социальном статусе, уровне культуры и образования, месте проживания, а также различия в их речевом поведении в зависимости от ситуации общения. Чтобы понять специфику социолингвистического подхода к языку и отличие этой научной дисциплины от «чистой» лингвистики, необходимо рассмотреть истоки социолингвистики, определить ее статус среди других лингвистических дисциплин, ее объект, основные понятия, которыми она пользуется, наиболее типичные проблемы, которые входят в круг ее компетенции, методы исследования и сформировавшиеся к концу 20 в. направления социолингвистики.
социолингвистика, социолингвистика в России, языковое явление, языковая политика.
“YANGI DAVR” INFORMATSION DASTURI – O‘ZBEKISTON YOSHLARINING AXBOROT MANBALARIDAN BIRI SIFATIDA
Maqolada O‘zbekiston davlat telekanallarida efirga uzatiladigan «Yangi Davr» axborot dasturining paydo bo‘lishi, rivojlanish bosqichlari va zamonaviy holati ilmiy-tahliliy nuqtai nazardan o‘rganilgan. Dasturning yoshlar ma’naviyati va axborot ehtiyojini qondirishdagi o‘rni, uning ijtimoiy-siyosiy ahamiyati hamda axborot xavfsizligidagi roli tahlil qilingan. Shu bilan birga, dasturning global axborot makonidagi o‘rni, zamonaviy jurnalistika tendensiyalari bilan uyg‘unligi va kelgusi istiqbollari haqida ham mulohazalar berilgan.
Yangi Davr, axborot dasturi, yoshlar siyosati, milliy televidenie, axborot xavfsizligi, jurnalistika, globallashuv.
DEVONI LUGOTIT-TURK ASARIDA KASB-HUNAR LEKSIKASINING LEKSIK-SEMANTIK TAHLILI
Mazkur maqolada Mahmud Koshg‘ariyning “Devoniy lug‘otit-t-Turk” asaridagi kasb-hunarlar bilan bog‘liq leksik birliklar tahlil etilgan. Asarda uchraydigan kasb-hunar atamalari leksik-semantik jihatdan tasniflanib, ularning mazmun doirasi, tarixiy-diastik xususiyatlari, tilshunoslik nuqtayi nazaridan o‘rganilishi ko‘zda tutilgan. Tadqiqot davomida ushbu leksik birliklarning turkiy tillar leksik fondu va kasb-hunar nomlarining shakllanishiga qo‘shgan hissasi yoritiladi. Maqolada kasb nomlarining semantik guruhlari, sinonimiya va polisemiyasi, shuningdek, ularning etimologik ildizlari tahlil qilinadi. Shuningdek, asardagi kasb-hunar leksikasining o‘z davridagi ijtimoiy-iqtisodiy holatni aks ettiruvchi vosita sifatida tutgan o‘rni ham yoritib berilgan.
Devoniy lug‘otit-t-Turk, kasb-hunar leksikasi, leksik-semantik tahlil, tarixiy tilshunoslik, turkiy tillar, etimologiya, semantik guruhlar.
O‘ZBEKISTONDA FUQAROLIK JAMIYATI RIVOJLANISHIDA MILLIY G‘OYA VA MAFKURANING AHAMIYATI
Ushbu maqolada g‘oyaviy-mafkuraviy jarayonlarning barqaror taraqqiyot mezonlari va tamoyillarini klassifikatsiyalash jamiyat hayotiga, insonlar ongi, tafakkuriga integratik ta’sir etishi hamda g‘oya va mafkuralarning rivojlanish tendensiyalari, uning milliy xususiyatlari ochib berilgan.
g‘oya, mafkura, tafakkur, demokratiya, jamiyat, fuqarolik jamiyati, mafkuraviy plyuralizm, milliy g‘oya, milliy mafkura, millatlararo totuvlik, diniy bag‘rikenglik.
KICHIK TADBIRKORLIKNI RIVOJLANTIRISHDA TEXNOLOGIK INNOVATSIYALARNING O‘RNI
Ushbu tezisda kichik tadbirkorlik subyektlarini rivojlantirishda texnologik innovatsiyalarning tutgan o‘rni tahlil qilingan. Bugungi raqamli iqtisodiyot sharoitida kichik biznes subyektlari oldida turgan muhim vazifalardan biri — ishlab chiqarish samaradorligini oshirish va raqobatbardosh mahsulotlar yaratish hisoblanadi. Tezisda innovatsion texnologiyalarni qo‘llash yo‘llari, ularning iqtisodiy samarasi, xalqaro tajribalar, mavjud muammolar va ularni bartaraf etish bo‘yicha amaliy tavsiyalar yoritilgan. Shuningdek, kichik tadbirkorlikning texnologik rivojlanishini rag‘batlantirishga qaratilgan davlat siyosatining ahamiyati ham ochib berilgan.
kichik tadbirkorlik, texnologik innovatsiyalar, raqamli iqtisodiyot, innovatsion rivojlanish, raqobatbardoshlik, startap, avtomatlashtirish, texnoparklar, innovatsion infratuzilma, davlat qo‘llab-quvvatlovi.
СОСТОЯНИЕ И РАЗВИТИЕ ГОСТИНИЧНОГО БИЗНЕСА В УЗБЕКИСТАНЕ
Данная статья рассматривает текущее состояние и перспективы развития гостиничного бизнеса в Узбекистане. Анализируется спрос на гостиничные услуги, уровень загрузки гостиниц и качество предоставляемых услуг. Также рассматриваются факторы, влияющие на развитие гостиничного бизнеса, такие как рост туристического потока, инфраструктурное развитие и международное сотрудничество. В статье подчеркивается важность развития гостиничного бизнеса для улучшения туристической индустрии и экономики республики. Автор также предлагает ряд мер и рекомендаций для развития гостиничного бизнеса, включая модернизацию существующих гостиниц, повышение качества обслуживания и привлечение инвестиций для строительства новых гостиниц.
гостиничный бизнес, состояние гостиничного бизнеса, развитие гостиничного бизнеса, туристическая индустрия, спрос на гостиничные услуги, уровень загрузки гостиниц, качество гостиничных услуг, рост туристического потока, инфраструктурное развитие, международное сотрудничество, модернизация гостиниц, качество обслуживания, инвестиции в гостиничный бизнес, строительство новых гостиниц.
SAAD ZAGLUL BOSHCHILIGIDA MISRLIKLARNING MUSTAQILLIK UCHUN KURASHI
Birinchi jahon urushidan so‘ng Misr xalqi mustaqillik uchun kurashib Saad Zaglul boshchiligida keng namoyish harakatlarini olib borishdi. U asos solgan “Vafd” partiyasi mazkur qarshilik harakatida muhum rol o‘ynaganligi hamda ushbu davrda misrliklarning birdan bir najot tashkiloti bo‘lganligi yoritib o‘tilgan. Shuningdek, Saad Zaglulning boshqaruv borasida qilgan ishlari keltirilgan.
Saad Zaglul, “Vafd”, Misr, Buyuk Britaniya, mustaqillik, Lord Kerzon, Adli posho, konstitutsiya.
YUQORI HARORAT TA’SIRIDAN MAXSUS HIMOYA KIYIMLARINI ISHLAB CHIQARISH UCHUN MATERIALLARGA QO‘YILADIGAN TALABLAR
Ushbu maqola metallurgiya sanoati ishchilari xavfsizligini ta’minlash va ish joyida yuz beradigan jarohatlar sonini kamaytirishga qaratilgan. Maqolada yuqori haroratli sanoat sharoitida faoliyat yurituvchi ishchilarni himoyalash maqsadida ishlab chiqiladigan maxsus kiyimlar va ular uchun qo‘llaniladigan materiallarga qo‘yiladigan asosiy talablar yoritib berilgan. Xususan, issiqlikka chidamlilik, olovbardoshlik, mexanik mustahkamlik, reflektivlik, yengillik va gigroskopiklik kabi muhim omillar chuqur tahlil qilinadi. Metallurgiya sohasi ishchilari yuqori harorat, suyuq metall tomchilari, uchqunlar va infraqizil nurlanish kabi xavfli omillar ta’sirida ishlaydi. Shu bois, maqolada ushbu xavflarga qarshi samarali himoya ta’minlaydigan maxsus kiyimlar ishlab chiqarish bo‘yicha tavsiyalar keltirilgan.
metallurgiya, maxsus himoya kiyimi, yuqori harorat, issiqlikka chidamlilik, olovbardoshlik, mexanik mustahkamlik, reflektiv material, ishchi xavfsizligi, sanoat muhofazasi, himoya materiallari.
AK-2 ANTIPIREN KOMPOZITSIYASINING ELEKTRON SKANERLOVCHI MIKROSKOR (ESM) VA ELEMENT TAHLILI
Taklif qilinayotgan to‘qimachilik materiallari uchun ftalotsianin pigmenti asosidagi AK-2 markali antipiren koppozitni mikroskop tahlillari natijasi o‘rganildi. Ushbu antipiren kompoziti hosil bo‘lganda uni tarkibidagi kimyoviy moddalarni bir xilda tarqalganligi olovbardosh antipiren mahsulotlariga qo‘yiladigan talablarga javob beradi.
elektron mikroskop, matritsa, mikrostruktura, gomogen massa, payvandchilar, elektriklar, yong‘in o‘chiruvchilar va AK-2 markali antipiren kompozit.